عقیده شیعه و اشاعره مخالف عقیده اهل اسلام است
ابن عبدالبر رحمهالله در اثبات معانی صفات بر حقائق لغوی آنها (بدون تشبیه و تعطیل) میگوید:
: (هذه الآياتُ كلُّها واضِحاتٌ في إبْطالِ قَوْلِ المُعْتَزِلةِ، وأمَّا ادِّعاؤُهم المَجازَ في الاسْتِواءِ، وقَوْلُهم في تَأويلِ اسْتَوَى: اسْتَولى، فلا مَعْنى له؛ لأنَّه غَيْرُ ظاهِرٍ في اللُّغةِ، ومَعْنى الاسْتيلاءِ في اللُّغةِ المُغالَبةُ، واللهُ لا يُغالِبُه ولا يَعْلوه أحَدٌ، وهو الواحِدُ الصَّمَدُ، ومِن حَقِّ الكَلامِ أن يُحمَلَ على حَقيقتِه حتَّى تَتَّفِقَ الأمَّةُ أنَّه أُريدَ به المَجازُ؛ إذ لا سَبيلَ إلى اتِّباعِ ما أُنزِلَ إلينا مِن رَبِّنا إلَّا على ذلك، وإنَّما يُوجَّهُ كَلامُ اللهِ عَزَّ وجَلَّ إلى الأَشهَرِ والأَظهَرِ مِن وُجوهِه ما لم يَمنَعْ مِن ذلك ما يَجِبُ له التَّسْليمُ، ولو ساغَ ادِّعاءُ المَجازِ لكلِّ مُدَّعٍ ما ثَبَتَ شيءٌ مِن العِباراتِ، وجَلَّ اللهُ عَزَّ وجَلَّ عن أن يُخاطِبَ إلَّا بما تَفهَمُه العَرَبُ في مَعْهودِ مُخاطَباتِها ممَّا يَصِحُّ مَعْناه عنْدَ السَّامِعينَ، والاسْتِواءُ مَعْلومٌ في اللُّغةِ ومَفْهومٌ، وهو العُلُوُّ والارْتِفاعُ على الشَّيءِ والاسْتِقرارُ والتَّمكُّنُ فيه. قالَ أبو عُبَيْدةَ في قَوْلِه تَعالى: اسْتَوى، قالَ: عَلا، قالَ: وتقولُ العَرَبُ: اسْتَوَيْتُ فَوْقَ الدَّابَّةِ، واسْتَوَيْتُ فَوْقَ البَيْتِ...، قالَ أبو عُمَرَ: الاسْتِواءُ: الاسْتِقرارُ في العُلْوِ، وبِهذا خاطَبَنا اللهُ عَزَّ وجَلَّ) .
«این آیات، همگی در ردّ و باطل کردن دیدگاه معتزله روشن و آشکارند. اما ادعای آنان درباره مجازی بودن واژه «استواء» و اینکه «استوى» را به معنای «استولى» (چیره و مسلط شد) تأویل میکنند، معنایی ندارد؛ زیرا این معنا در زبان عربی ظاهر و شناختهشده نیست.
معنای «استیلاء» در زبان عربی، غلبه و چیره شدن است؛ در حالی که خداوند کسی نیست که با او به مبارزه و غلبه پرداخته شود و هیچکس بر او برتری نمییابد. او یگانه و بینیاز است.
و اصل در سخن آن است که بر معنای حقیقی خود حمل شود، تا زمانی که امت بر این اتفاق کنند که از آن معنای مجازی اراده شده است؛ زیرا راهی برای پیروی از آنچه از سوی پروردگارمان بر ما نازل شده، جز از این طریق وجود ندارد.
همانا سخن خداوند عزوجل باید بر مشهورترین و روشنترین معانیِ شناختهشده از وجوه کلام حمل شود، مگر آنکه دلیلی مانع از آن باشد که پذیرش آن واجب است. اگر برای هر مدعیای جایز باشد که هر عبارتی را مجازی بداند، دیگر هیچ عبارتی معنای ثابت و معینی نخواهد داشت.
و خداوند عزوجل منزه است از اینکه با بندگانش جز به زبانی سخن بگوید که عربها در شیوه معمول گفتوگوی خود آن را میفهمند و معنای آن نزد شنوندگان صحیح و قابل فهم است.
واژه «استواء» در زبان عربی شناختهشده و مفهوم است، و معنای آن بر بالای چیزی بودن ، بلند شدن بر چیزی، استقرار یافتن و در آن تمکّن پیدا کردن است.
ابوعبیده درباره سخن خداوند متعال که میفرماید «استوى» گفته است: «عَلا»؛ یعنی بر بالای چیزی است . و میگوید: عربها میگویند: «استَوَیتُ فَوقَ الدابّة»؛ یعنی «بر بالای مرکب قرار گرفتم»، و نیز میگویند: «استَوَیتُ فَوقَ البَیت»؛ یعنی «بر فراز خانه قرار گرفتم»...
ابوعمر میگوید: «استواء، یعنی استقرار یافتن در مقام بلندی و برتری؛ و خداوند عزوجل با همین زبان و مفهوم با ما سخن گفته است.»»
((التمهيد)) (7/ 131)
عقیده شیعه و اشاعره مخالف عقیده اهل اسلام است
https://t.me/Ahl_sounnat
نظرات
ارسال یک نظر